Tijdens gesprekken hoorde ik regelmatig de opmerking: “Ja, maar hij is linksgericht,” of “Dat is logisch, want zij is nu eenmaal linksgericht.” Ik moet eerlijk bekennen: ik had geen exact idee wat dat nu eigenlijk inhield. Is het een politieke voorkeur op het schoolplein? Of heeft het met handvaardigheid te maken?
Mijn nieuwsgierigheid was gewekt en ik besloot op onderzoek uit te gaan. Wat ik ontdekte, wierp een heel nieuw licht op hoe wij naar leren en ontwikkeling kijken.
Inhoudsopgave
De blik van een kleuter: Links of rechts beginnen?
Een fascinerend startpunt van mijn zoektocht was een studie onder 100 kleuters in de tweede kleuterklas. Dit zijn kinderen die nog niet zijn ‘gevormd’ door het aanleren van lezen of schrijven. De test was simpel: laat de kinderen blokjes ordenen van klein naar groot.
De resultaten waren oogopenend: exact de helft van de kinderen begon spontaan aan de linkerkant, terwijl de andere 50% van rechts naar links werkte. Het is dus een natuurlijke, innerlijke voorkeur. Wat vaak verward wordt, is handvoorkeur: het is niet zo dat een linkshandig kind automatisch linksgericht is. Het gaat puur om de ruimtelijke strategie in het brein. Bovendien zijn er gradaties: het ene kind is slechts licht linksgericht, terwijl de ander een zeer sterke voorkeur heeft.
Onze wereld is een ‘Rechtse’ wereld
We staan er als volwassenen zelden bij stil, maar onze hele cultuur is ingericht voor de rechtsgeoriënteerde mens:
- We lezen en schrijven van links naar rechts.
- We rekenen van links naar rechts.
- Zelfs onze tijdlijn zit zo in elkaar: het verleden ligt links, de toekomst rechts.
Voor een linksgericht kind betekent dit dat ze constant ’tegen de stroom in’ moeten bewegen.
De onzichtbare strijd tijdens het leren
Stel je een rechtsgericht kind voor dat leert schrijven. De richting (links naar rechts) gaat vanzelf, dus de focus kan volledig naar de vorm van de letters. Bij een linksgericht kind wordt die focus continu afgeleid. Terwijl het kind de letters onder de knie probeert te krijgen, moet het ook nog eens actief vechten tegen zijn natuurlijke neiging om aan de ‘verkeerde’ kant te beginnen.
Dit kost bakken met energie. Het verklaart waarom deze kinderen vaker moeite hebben met schrijven, rekenen of begrijpend lezen. De methode die wij als ‘normaal’ beschouwen, vraagt van hen een enorme extra concentratie.
Diepgang: De creatieve kracht van de rechterhersenhelft
Hoewel linksgerichtheid vaak wordt besproken in de context van ‘problemen’, zit er ook een prachtige andere kant aan. Vaak zijn deze kinderen sterke ‘rechts-brein’ denkers. Waar de linkerhersenhelft goed is in logica, stapjes en rijtjes, is de rechterhersenhelft de zetel van creativiteit, overzicht en beelddenken.
Een linksgericht kind ziet vaak het eindresultaat al voor zich voordat de eerste stap gezet is. In een schoolsysteem dat de nadruk legt op hoe je bij een antwoord komt (van links naar rechts, stap voor stap), kan dit talent soms over het hoofd worden gezien of zelfs als een hindernis worden ervaren.
Mijn conclusie: Begrip boven frustratie
Hoewel ik zelf geen kinderen heb, raakte dit onderwerp me. Ik geloof dat het voor elke ouder of begeleider essentieel is om te weten of een kind linksgericht is, zeker wanneer er leerproblemen de kop opsteken. Het kennen van de oorzaak is de eerste stap naar echt begrip.
In onze maatschappij ligt de lat hoog. De druk op jonge kinderen om te presteren is enorm. Wanneer een kind vastloopt en de omgeving reageert met frustratie, werkt dat averechts. Maar als je als volwassene begrijpt waarom het kind worstelt, kun je de nodige steun en het geduld bieden.
We zijn zo gewend om alles met elkaar te vergelijken: carrières, huizen, uiterlijk en dus ook de prestaties van onze kinderen. Maar vergelijken is vaak de dief van geluk. Een linksgericht kind is niet minder slim; het volgt simpelweg een ander pad. Uiteindelijk is gelukkig zijn het doel waar we allemaal naar streven, en dat pad loopt voor iedereen in een andere richting.
Ken jij iemand in je omgeving die linksgericht is? Of heb je zelf gemerkt dat je de wereld andersom benadert? Ik ben heel benieuwd naar jullie visies en verhalen in de reacties!
Ik heb er niet eerder over gehoord. Als kind schreef ik zowel in het Frans als in het Arabisch dus van links naar rechts en van rechts naar links.
Interessant om te lezen. Ik heb nog nooit van links- of rechtgerichtheid gehoord. Maar wat je zegt: daar zit wel wat in.
Ik had er nog nooit zo over nagedacht. Interssant!
Wat een interessant artikel! Ik kan er nog niet helemaal over meepraten omdat mijn dochtertje 15 maanden oud is. Maar ik ga je artikel wel opslaan! Dankjewel voor het delen!
Oh zooo! Ik dacht eerst dat het ging over politiek links of rechts gericht. Interessant om mij ervan bewust te worden dat cultuur hierin zo’n grote rol speelt!
Wat interessant! Ik heb zelf een kind die naar groep 2 gaat (2e kleuterklas) en zal hem vandaag eens een rijtje blokken laten ordenen om te kijken hoe hij dat doet
Wat interessant, ik heb het zo nooit zo bekeken, maar wat je zegt over de kleuterperiode klopt natuurlijk helemaal.
Leuk om te lezen, ik heb 2 linkshandige kids. De middelste wandelt overal doorheen. De jongste heeft problemen met rekenen en begrijpend lezen. Maar de middelste schrijft links en voetbalt rechts. Of daar ook verandering in zit weet ik niet.
Leuk verhaal! Ik heb ook ooit een artikel geschreven over links en rechtshandig in de sport. Hierover ook meer op mijn blog. Ik kreeg hier veel reacties op en zelfs een tip om de opleiding Neurotraining bij het Instituut Toegepaste Neurotraining te volgen. Dit heb ik ook gedaan.